Avrupa Uzay Ajansı (ESA), uzay-zamanın gizemlerini çözmek amacıyla tasarlanan devasa projesi LISA için çalışmalarını yoğunlaştırdı. 2030'ların ortasında yörüngeye yerleştirilmesi hedeflenen bu yeni nesil lazer ölçüm sistemi, evrenin merkezlerinde yer alan dev kütlelerin birleşme anında yarattığı sarsıntıları, uzayın derin sessizliğinden süzüp yakalamak üzere tasarlandı.
Üç Boyutlu Simülasyonlarla "Gürültü" Sorunu Minimize Ediliyor
Yüzyıl önce Albert Einstein'ın varlığını öngördüğü kütleçekim dalgaları, uzaydaki en büyük kozmik olayların habercisi niteliğinde. Ancak bu dalgaları yakalamak oldukça zorlu bir süreç. Projenin önündeki en büyük engellerden biri, devasa yapıların etrafını saran yoğun gaz disklerinin, gelen sinyalleri bükerek parazite yol açmasıydı. New York ve Milano Üniversitelerinden araştırmacılar, süper bilgisayarlar kullanarak bu gazların sinyaller üzerinde yarattığı sapmaları, önceki modellere göre çok daha yüksek bir hassasiyetle hesapladı.
Yapılan fizik hesaplamaları, o bölgedeki maddenin sadece pasif bir kütle olmadığını, yayılan sinyallerin frekansını dinamik olarak etkileyen bir unsur olduğunu ortaya koydu. Uzmanlar, gaz yoğunluğunun bu sarsıntılar üzerindeki etkisini modelleyerek, sistem uzay boşluğundaki görev yörüngesine yerleştiğinde karşılaşacağı "gürültü" kaynaklarını çok daha güvenilir tahminlerle tanımlamış oldu.
Gelecekteki Gözlemlere Net Işık Tutacak
LISA sistemi göreve başladığında, Dünya'daki bilim insanları gelen verilerde bazı tuhaflıklar görebilirdi. Ancak bu çalışma sayesinde, verilerdeki oynamaların bir cihaz hatası olmadığı, tamamen dev yapıların çevresindeki gaz disklerinden kaynaklandığı önceden öngörülebilir hale geldi.
Bu teknolojik gelişme sayesinde, ileride sistemden gelecek olan verilerdeki parazitler çok daha kolay temizlenebilecek, milyarlarca ışık yılı uzaktaki bilinmeyenlerin haritası çok daha güvenilir verilerle çıkarılabilecek. Gökbilimciler, evrenin en gizemli yapılarının birleşme hikayelerini yanlış tahminlerin peşinden gitmeden, bu somut bilgisayar modellerinin sunduğu yüksek hassasiyetli rehberlikle incelemeye devam edecekler.
