Akıllı Telefonlar Uzaydan Gelen Parçacıkları Tespit Edebiliyor
Akıllı telefon kameraları yalnızca fotoğraf çekmek için kullanılmıyor. Japon araştırmacılar tarafından geliştirilen yeni bir sistem, telefonlarda bulunan CMOS görüntü sensörlerinin uzaydan Dünya'ya ulaşan yüksek enerjili parçacıkları algılayabildiğini ortaya koydu. Çalışma, pahalı laboratuvar ekipmanlarına ihtiyaç duymadan bilimsel gözlem yapılmasının önünü açabilecek önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Telefon Kameraları Bilimsel Dedektöre Dönüştü
Araştırmacılar, SORAMAME adı verilen uygulamayı geliştirerek akıllı telefon ve tabletlerde yer alan CMOS kamera sensörlerini parçacık dedektörü olarak kullandı. Uygulama, sensöre çarpan yüksek enerjili parçacıkları gerçek zamanlı olarak tespit ediyor, gürültüyü filtreliyor ve elde edilen verileri bulut tabanlı sisteme aktararak analiz edilmesini sağlıyor.
Uygulama Linkleri:
İphone ve ios cihazlar için: SORAMAME İOS
Anrdoid cihazlar için: SORAMAME Android
Bu sayede herhangi bir ek donanım gerektirmeden sıradan mobil cihazlar bilimsel ölçüm yapabilen taşınabilir dedektörlere dönüşüyor.
Uçuş Testlerinde Başarıyla Doğrulandı
Sistemin güvenilirliği, uluslararası uçuşlarda gerçekleştirilen deneylerle test edildi. Araştırmacılar, seyir irtifasında yapılan ölçümlerde yer seviyesine göre çok daha fazla parçacık olayı kaydedildiğini belirledi.
Bunun yanında Raspberry Pi ve yüksek çözünürlüklü CMOS kamera modülü kullanılarak gerçekleştirilen ölçümlerde, Dünya'nın manyetik alanının etkisiyle enleme bağlı parçacık değişimleri de başarıyla gözlemlendi. Elde edilen sonuçlar mevcut fizik modelleriyle uyumlu bulundu.
Bilim Herkes İçin Daha Erişilebilir Olabilir
Araştırmacılara göre sistemin en önemli avantajlarından biri düşük maliyetli olması. Günümüzde milyarlarca akıllı telefon ve internet bağlantılı cihazda CMOS görüntü sensörleri bulunuyor.
Bu yaygın altyapı sayesinde öğrenciler, öğretmenler ve amatör bilim meraklıları herhangi bir laboratuvar ekipmanına ihtiyaç duymadan bilimsel gözlemler gerçekleştirebilecek. Böylece eğitim amaçlı başlayan çalışmalar, gelecekte küresel ölçekte veri toplayan vatandaş bilimi projelerine dönüşebilir.
Gelecekte Küresel Bir Gözlem Ağı Kurulabilir
Araştırma ekibi, sistemin daha fazla cihaz tarafından kullanılmasının uzaydan gelen parçacıkların Dünya genelinde çok daha ayrıntılı şekilde izlenmesine katkı sağlayabileceğini düşünüyor.
Bilim insanlarına göre milyonlarca akıllı telefonun oluşturacağı ortak gözlem ağı, hem eğitim çalışmalarına hem de gelecekte gerçekleştirilecek bilimsel araştırmalara önemli katkılar sunabilir.
Yazarlar: Wakiko Takano, Shigeharu Udo, Atsushi Shiomi ve Kinya Hibino